Strona główna O nas Kontakt Forum dyskusyjne

Przyjazne przesłuchanie dziecka » Przygotowanie dziecka do uczestniczenia w przesłuchaniu

Dzieci uczestniczące w procedurach prawnych potrzebują szczególnego wsparcia i ochrony ze strony osób dorosłych, a także instytucji, które w procedurze prawnej będą się z nimi kontaktować.

Właściwe przygotowanie dziecka do składania zeznań, świadomość jego potrzeb rozwojowych, współdziałanie psychologów i pracowników wymiaru sprawiedliwości z jego rodziną oraz współpraca interdyscyplinarna w wielu przypadkach okazują się wystarczające do złagodzenia stresu związanego z uczestnictwem w przesłuchaniu i do zwiększenia zdolności małego świadka do składania wiarygodnych zeznań.

Psycholodzy podkreślają nawet, że narażenie dziecka na doświadczenie odtwarzania traumatycznego zdarzenia bez wcześniejszego przygotowania go, jest wręcz niedopuszczalne. Dziecko musi wiedzieć, czego się od niego oczekuje i co się wydarzy. Daje mu to większe poczucie bezpieczeństwa.


Podstawowe cele przygotowania dziecka do przesłuchania to:

• zwiększenie zdolności dziecka do udzielenia precyzyjnych i wyczerpujących wypowiedzi dotyczących przeżytych zdarzeń,
• zwiększenie prawdopodobieństwa, że dziecko będzie postrzegane przez osoby przesłuchujące jako wiarygodny świadek,
• złagodzenie ewentualnych negatywnych skutków związanych z uczestniczeniem w procedurze przesłuchania.

Ważnym elementem przygotowania dziecka do składania zeznań jest jego edukacja. Dziecku przekazuje się informacje adekwatne do jego poziomu rozwoju, dotyczące procedur prawnych. Informacje te zawierają się w odpowiedziach na pytania: kto będzie z nim rozmawiał, co jest ważne w sposobie przekazywanych przez nie informacji, kiedy odbędzie się przesłuchanie, gdzie dziecko będzie opowiadać o zdarzeniach, w których uczestniczyło lub których było świadkiem.

Przygotowanie dziecka do składania zeznań to proces oparty na podstawowych zasadach:

• edukacja, która powoduje, że dziecko zdobywa wiedzę i wyobrażenia na temat sytuacji składania zeznań,
• omówienie lęków i napięć związanych z uczestniczeniem w procedurze prawnej,
• ćwiczenie z dzieckiem aktywnego radzenia sobie ze stresem.

Kto powinien to zrobić? Może to być:

• specjalista psycholog, zajmujący się pomocą dzieciom – ofiarom przestępstw w przystosowanym do udzielania takiej pomocy ośrodku,
• psycholog pracujący z dzieckiem terapeutycznie, który włączy przygotowanie do przesłuchania w proces terapii,
• biegły psycholog towarzyszący dziecku podczas przesłuchania,
• wolontariusz – opiekun dziecka – ofiary przestępstwa,
• rodzic lub opiekun.

Każda z tych osób musi sobie zdawać sprawę z zadań, jakie wiążą się z procesem przygotowania dziecka do przesłuchania. Należy unikać roli pocieszyciela („nie martw się, wszystko będzie dobrze”), terapeuty, dziennikarza („powiedz mnie pierwszej”) czy „ulepszacza” („lepiej będzie, jak powiesz, że…”).

Osoba przygotowująca dziecko do udziału w procedurach prawnych musi dysponować zarówno pewną wiedzą psychologiczna, jak i prawną związaną z zasadami prowadzenie przesłuchania.


A jak to zrobić? Jak przygotować dziecko?

Jeżeli prowadzisz przesłuchanie lub bierzesz w nim udział jako biegły - zajrzyj TUTAJ, a jeżeli pracujesz z małymi świadkami i ich rodzinami, a Twoim zadaniem jest przygotowanie ich do udziału w procedurach karnych – przejdź TU.

Jeżeli zaś jesteś rodzicem lub opiekunem dziecka, które stanęło przed koniecznością złożenia zeznać – przejdź TUTAJ.




***
Bibliografia:
Zmarzlik J.(2007) Przygotowanie dziecka do uczestniczenia w przesłuchaniu, w. M. Sajkowska (red.), Przyjazne Przesłuchanie dziecka
Budzyńska A. (2007) Jak przesłuchiwać dziecko
Zmarzlik J. (oprac.) (2007), Będę świadkiem w sądzie
Zmarzlik J. (oprac.) (2004), Gdy dziecko jest świadkiem w sądzie